Thứ Hai, ngày 18 tháng 11 năm 2019

Trang thông tin điện tử

Công nghiệp hỗ trợ

Sản xuất thép trong nước phụ thuộc nhiều vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu
Thứ Năm_31/10/2019 Chuyên mục: Các ngành khác

Sản xuất sản phẩm thép các loại trong tháng 9/2019 đạt 2,08 triệu tấn, giảm 1,3% so với tháng trước và tăng 0,04% so với cùng kỳ năm 2018. Trong đó, sản lượng thép xây dựng đạt 876,1 nghìn tấn, chiếm tỷ trọng 42% trong tổng sản lượng các loại thép; tiếp đến là Tôn mạ kim loại và sơn phủ màu đạt 360,8 nghìn tấn, chiếm tỷ trọng 17,3%… Như vậy kết thúc 9 tháng năm 2019, tổng sản lượng thép sản xuất đạt 16,84 triệu tấn, tăng 6,3% so với cùng kỳ năm ngoái.

Sản xuất sản phẩm thép các loại trong tháng 9/2019 đạt 2,08 triệu tấn, giảm 1,3% so với tháng trước và tăng 0,04% so với cùng kỳ năm 2018. Trong đó, sản lượng thép xây dựng đạt 876,1 nghìn tấn, chiếm tỷ trọng 42% trong tổng sản lượng các loại thép; tiếp đến là Tôn mạ kim loại và sơn phủ màu đạt 360,8 nghìn tấn, chiếm tỷ trọng 17,3%… Như vậy kết thúc 9 tháng năm 2019, tổng sản lượng thép sản xuất đạt 16,84 triệu tấn, tăng 6,3% so với cùng kỳ năm ngoái.

Trong khi tiêu thụ thép các loại trong nước tháng 9/2019 đạt 2,04 triệu tấn, tăng 9% so với tháng trước và tăng 12,9% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, thép xây dựng, thép cán nóng và tôn mạ kim loại và sơn phủ màu được bán nhiều trong tháng. Tiêu thụ thép xây dựng đạt 920,2 nghìn tấn, tăng 14,6% so với tháng 7/2019 và tăng 9,4% so với tháng 9/2018. Tiêu thụ thép cán nóng đạt 370,9 nghìn tấn, giảm 0,3% so với tháng trước và tăng 30,4% so với cùng kỳ năm trước. Kết thúc 9 tháng năm 2019, tổng lượng tiêu thụ thép các loại đạt 13,69 triệu tấn, tăng 10,1% so với cùng kỳ năm 2018.

Tổng hợp số liệu sản xuất – tiêu thụ thép tháng 9/2019

Chủng loạiTháng 9/2019Tăng, giảm so với tháng 8/2019 (%)Tăng, giảm so với Tháng 9/2018 (%)
Sản xuất (tấn)Tiêu thụ (tấn)Sản xuất Tiêu thụSản xuất Tiêu thụ
Thép xây dựng876.063804.6190,1-12,6-0,4-2,8
Tôn mạ kim loại và sơn phủ màu360.817295.715-1,0-14,0-2,3-10,4
Thép cán nguội - CRC325.575217.8467,420,04,720,9
Thép cán nóng- HRC338.490318.080-4,9-14,28,4-7,1
Ống thép182.170182.311-14,6-18,0-13,2-13,3
Tổng2.083.1151.818.571-1,3-10,80,0-3,8

Nguồn: VSA

Hiện nay, sản xuất thép trong nước phụ thuộc nhiều vào nguồn nguyên liệu nhập khẩu (70% thép vụn, 40 - 50% phôi thép phải nhập khẩu…). Việc thiếu chủ động nguyên liệu trong bối cảnh giá thép thế giới biến động bất thường bởi các căng thẳng kinh tế, thương mại trên thế giới khiến công tác dự báo giá để đưa ra chính sách nhập khẩu, xuất khẩu, tồn kho của các công ty trở nên khó khăn hơn, giá trong nước điều chỉnh nhưng không theo kịp giá thế giới, tất yếu lợi nhuận thường xuyên biến động mạnh.

Sau khởi đầu khó khăn, bước sang quý III/2019, ngoài nguyên liệu, một loạt chi phí sản xuất khác của ngành thép như điện, xăng dầu liên tục gia tăng cũng được dự báo sẽ khiến tình hình kinh doanh thêm khó khăn do đây là ngành công nghiệp sản xuất sử dụng nhiều điện năng.

Về lý thuyết, chi phí đầu vào tăng, doanh nghiệp có thể tăng giá bán, nhưng thực tế, chi phí đầu vào tăng khó có thể chuyển hóa hết sang cho người tiêu dùng. Nguyên nhân là bởi cạnh tranh trong ngành đang gay gắt.

Tại thị trường trong nước, tốc độ tăng trưởng sản lượng tiêu thụ đang có tín hiệu chậm lại. Tăng trưởng tôn thép mạ toàn ngành đã giảm từ 33% năm 2016 xuống khoảng 10% năm 2018, tăng trưởng ống thép cũng đã giảm từ 33% năm 2016 xuống 8% năm 2018. Do ngành xây dựng được dự báo sẽ tăng trưởng chậm lại nên tăng trưởng tôn mạ và ống thép trong năm 2019 cũng sẽ giảm nhẹ.

Nếu trong giai đoạn tiêu thụ tăng trưởng nhanh, doanh nghiệp dễ đẩy sản lượng để tăng doanh thu và lợi nhuận thì khi thị trường chung tăng trưởng chậm lại, điều này phụ thuộc vào việc mở rộng thị phần, tất yếu đẩy cạnh tranh giành, giữ thị phần gay gắt hơn. Ðặc biệt là nguy cơ về cuộc cạnh tranh về giá, không chỉ giữa các doanh nghiệp thép nội địa, mà cả với thép nhập khẩu, nhất là thép Trung Quốc.

Không chỉ tạo ra sự cạnh tranh gay gắt với các nhà sản xuất trong nước, khối lượng thép nhập khẩu từ Trung Quốc tăng cao còn khiến thép Việt Nam có nguy cơ bị thép Trung Quốc đội lốt để xuất khẩu, từ đó các doanh nghiệp chịu rủi ro từ xu hướng gia tăng chính sách bảo hộ. Thực tế, hàng loạt vụ điều tra, áp thuế chống bán phá từ Hoa Kỳ, Canada, EU, Indonesia, Thái Lan, Ấn Ðộ… trong thời gian qua đã khiến xuất khẩu thép của Việt Nam gặp nhiều khó khăn, nhất là với các doanh nghiệp tôn mạ, bởi tỷ trọng xuất khẩu lên đến 40 - 50% sản lượng tiêu thụ.

Nguy cơ sẽ lớn hơn trong trường hợp thuế tự vệ áp dụng đối với sản phẩm thép nhập khẩu vào Việt Nam không được gia hạn sau ngày 22/3/2020. Nếu thuế tự vệ giảm về 0%, chênh lệch giữa giá thép Trung Quốc và trong nước sẽ giảm đáng kể và chỉ những doanh nghiệp có biên lợi nhuận cao vượt trội mới đủ sức cạnh tranh. Với những doanh nghiệp có biên lãi gộp thấp, rủi ro thua lỗ là khó tránh khỏi.

Cục Công nghiệp tổng hợp

VĂN BẢN PHÁP LUẬT

ĐỐI TÁC